تبلیغات
ایران بهشت - رصد خانه مراغه

ایران ،سرزمینم ، وطنم نامت جاودانه باد

رصد خانه مراغه

تاریخ:یکشنبه 8 خرداد 1390-03:05 ب.ظ

 

مراغه را بی شک یکی از نمدن های کهن نامید که با دارا بودن آثار باستانی فراوان و جاذبه های گردشگری در استان آذربایجان شرقی خود نمائی می کند . منطقه ای که زمانی پایتخت ایران کهن بود اما مدت های زیادی است که مورد بی مهری قرار گرفته و آثار آن نیز رو به زوال قراردارد.

  

رصد خانه مراغه در قرن هفتم هجری بنیان گذاری می شود و درباره تاریخ بنا و چگونگی ساختمان این مركز علمی با توجه به آنچه در كتابهائی چون ‹‹ جامع التواریخ رشیدی›› و ‹‹ صاف الحفره›› و ‹‹فوات الوفیات›› و نظایری آنها آمده است میتوان گفت كه بنای رصد خانه به پیشنهاد و اصرار دانشمند بزرگ عصر خواجه نصیر الدین طوسی و موافقت هلاكو در سال 657 هجری آغاز میگردد و بعد از 12 سال تلاش، نتیجه تحقیقات و بررسی های خواجه نصیر الدین طوسی و دیگر دانشمندان بلند پایه این مركز علمی چون: مؤید الدین العرض – نجم الدین كاتبی – نجم الدین دبیران قزوینی – علامه قطب الدین شیرازی – فخر الدین مراغی و چند تن دیگر در كتاب معروف به (زیج ایلخانی) انتشار یافت.

خواجه نصیر طوسی با نفوذ فراوانی كه بر هلاكو داشت او را وادار ساخت تا یك دهم درآمد مستغلات اوقاف را در سراسر مملكت برای مخارج ایجاد وادامه كار این مركز علمی منظور دارد. خواجه نصیر طوسی با استفاده از این امكان در جوار و نزدیكی برج مركزی و مجموعه علمی رصد خانه مزاغه اقدام به بنای: یك مدرسه علمی معتبر – یك كتابخانه – سرائی برای محل زندگی دانشمندان و سایر واحدهای علمی و جنبی مركز تحقیقات كرد و باین ترتیب به اعتباری بزرگترین مركز علمی سرزمینهای اسلامی را در قرن هفتم در مراغه بوجود آورد.

 

 

رصد خانه مراغه در تپه ای به ارتفاع 110 متر و مشرف به غرب مراغه و دارای 17 واحد بوده که اهم آنها عبارتند از :

1.       برج مركزی رصدخانه

2.       واحدهای مدور پنج گانه

3.       كتابخانه

4.       كارگاه ریخته گری

5.       مدرسه یا مدارس مجموعه علمی

رصد خانه مراغه در دنیای كهن معروفیت و شهرتی فراوان داشت واین شهرت تا قرن هشتم پایدار ماند و زمانی بدست فراموشی سپرده شد كه رصد خانه ‹‹ شنبه غازان›› در تبریز و رصد خانه معروف سمرقند در سال 827 براساس طرح و ضوابط علمی رصد خانه مراغه برپا گشت و مورد استفاده قرار گرفت.

در اینكه بطور دقیق این مركز تا چه زمانی برپا بوده اظهار نظری صریح و بی چون و چرا نمیتوان كرد ولی مداركی در دست است كه دست كم این مركز تا زمان پادشاهی سلطان محمد خدا بنده نیز فعالیت داشته است. امری كه در میان تمامی رصد خانه های دنیای اسلامی و جهان تا قبل از نیمه دوم قرن شانزدهم میلادی استثنا بشمار میرود. زیرا طبق مدارك موجود، رصدخانه سمرقند كه براساس طرح وضوابط رصدخانه مراغه در قرن نهم هجری و سال 824 بنا میگردد با همه معروفیت وشهرت آن فقط حدود 30 سال فعالیت داشته است.

 

 

در بالای دهکده طالبخان و قسمت پائین اطراف رصد خانه غارهائی وجود داردکه احتمالا محل نیایش و جا آوردن مراسمات آئینی بوده و یا محل تجمع و بحث های علمی دانشجویان بوده که از چندین قسمت از قبیل تالار اصلی ،و دو حجره شبستانی و چند اتاق کوچک که بصورت زیرزمین می باشد تشکیل یافته است که دیدن آنها هم خالی از لطف نیست .

 

 

عرض دهانه طاق جناغی 20/4 متر و ارتفاع آن 30/2 متر است. بین دو حجره شبستانی وجود دارد به ابعاد 30/5 × 5 متر و به مساحت 5/26 مترمربع كه سقف آن بصورت كثیرالاضلاع غیرمنتظمی در آورده است. در وسط هر یك از حجره ها یك سكو مصطبه به اندازه 20/1 × 60/2 متر تعبیه شده است. یكی از حجره ها به طول و عرض 20/6 × 70/3 متر و دیگری 60/4 × 4 متر می باشد.

در سقف این محوطه نیز به هیچ وجه روزنه و سوراخی جهت رویت حركت خورشید و اجرام سماوی وجود ندارد و تنها به وسیله مدخل جناغی جنبی است كه دهكده طالبخان بخوبی از دهانه آن رویت می شود.

 

مسیر دسترسی از طرف تبریز: شهر مراغه – میدان گاز خیابان پاسداران – رصد داغی

مسافت تبریز تا مراغه حدود 126 کیلومتر می باشد.




نوع مطلب : اماکن تاریخی 

داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.




Admin Logo
themebox Logo